Tiêu điểm

Đổ xô lên núi săn sản vật dân tộc

Khỏe Đẹp Plus – Thời gian gần đây, người dân đổ xô nhau lên núi săn sản vật dân tộc với mong muốn kiếm được thực phẩm sạch và những món quà quê ý nghĩa

Dọc tuyến đường 32 đi Nghĩa Lộ qua Tú Lệ đến Mù Cang Chải (thuộc tỉnh Yên Bái) có những “siêu thị bản” mọc lên nhan nhản. Đó là nơi buôn bán sản vật rừng và những đồ ăn thức uống do chính bàn tay người dân tộc làm ra. Được biết, mỗi ngày có hàng trăm người thành phố “đánh” ô tô về bản tìm rau sạch.

Đi hàng trăm km mua rau sạch

Một lần đặt chân đến thung lũng Tú Lệ (Văn Chấn – Yên Bái) nằm giữa 3 ngọn núi: Khau Phạ, Khau Than, Khau Song. Tiếng rao “nếp Tú Lệ, tẻ Mường Lò” và những lời chào hàng ngọt ngào của những thiếu nữ “miền sơn cước” đã níu chân chân chúng tôi.

Dừng chân đứng lại ở một gian hàng xập xệ bên sườn dốc Khau Phạ (một trong tứ đại đỉnh đèo ở miền Bắc). Trong một cái lán nhỏ xập xệ lợp vài ba lá cọ. Hàng hóa bày bán ở đây cũng rất đơn sơ, có thể chỉ vài bó măng, đôi rổ táo mèo và dăm ba nải chuối rừng… Vài ba túp liều lèo tèo bên sườn dốc quy lại thành “siêu thị bản”. Dân bản gọi vậy cho sang chứ thực ra đây chỉ là những túp liều tạm bợ, thậm chí là chỉ cần một vỏ bao dải bên lề đường cũng thành nơi buôn bán những sản vật của người địa phương.

Những sản phẩm bày bán ở những “siêu thị bản” đa dạng theo mùa vụ và thời tiết. Những sản vật bày bán quanh năm như gạo Tú Lê (30.000 đồng/kg), thịt trâu gác bếp (1 triệu đồng/kg), Chè Shan tuyết từ loại bình dân (giá 100.000 đồng/kg) đến loại hảo hạng (giá1 triệu đồng/kg). Đa số các mặt hàng phải phù thuộc vào mùa vụ, măng trúc đá tháng 3 âm lịch, mận tam hoa tháng 6 âm lịch và táo mèo tươi chỉ có bán vào tháng 8 âm lịch. Một số đặc sản gà đồi, chim rừng, nhộng ong đất, mật ong rừng, thịt trâu gác bếp, thịt sóc, cá sông Chảy… thì khách phải đặt hàng trước cả tuần.

do-xo-len-nui-san-san-vat-dan-toc

Siêu thị bản là những quầy tạm bán hàng dọc dường

Một điều đặc biệt ở vùng núi này chính là giá cả có thể “co giãn” rất linh hoạt. Người dân có thể đưa ra một giá nhất định để bán, nhưng đôi khi họ có thể giảm giá xuống một nửa, thậm chí đối với khách quen, khách ruột, họ vừa bán vừa cho hoặc biếu làm quà.

Ở nơi được mệnh danh là “sừng trời” heo hút sương mù, khách hàng cứ tìm đến mua nờm nợp. Khách của những siêu thị này chủ yếu người thành phố. Họ là những khách phượt, khi trở về muốn mua đặc sản vùng cao về làm quà biếu. Một số nhân viên, công chức ở các thành phố lớn cũng tranh thủ ngày cuối tuần, bắt ô tô lên miền núi “săn” rau sạch. Hiện, một số chủ cửa hàng kinh doanh cũng đến tìm mua rau sạch về bán tại các thành phố lớn. Mỗi ngày có vài trăm lượt ô tô con, xe của các đoàn du lịch, xe khách, xe tải… đi qua tuyến đường này, trong số đó, có hàng trăm xe đỗ lại để mua hàng.

Măng rừng

Măng rừng

Chúng tôi gặp chị Nguyễn Thùy Trang, phường Thanh Xuân Bắc, quận Thanh Xuân, Hà Nội là một trong số những khách quen ở các “siêu thị bản”. “Bây giờ thực phẩm toàn chất kích thích, chất bảo quản, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe, tính mạng của người tiêu dùng. Ngay cả những mặt hàng được cho là thực phẩm nhập từ nước ngoài cũng toàn hàng nhái, hàng giả. Một số siêu thị ở Việt Nam cũng buôn gian bán lận. Người tiêu dùng bỏ tiền để mua thức ăn ngon mà vẫn lo ngay ngáy. Bây giờ thay vì đến các siêu thị lớn ở Hà Nội, tôi tìm đến các vùng dân tộc để mua thực phẩm. Mỗi tháng tôi lái xe lên Yên Bái mua sắm thực phẩm về cho vào tủ lạnh để bảo quản, sử dụng dần”, chị Trang chia sẻ.

Nông dân thành nhân viên kinh doanh

Thời đại văn minh nhưng người hiện đại vẫn muốn quay về tìm những giá trị cốt lõi của thời kỳ săn bắt, hái lượm. Chưa bao giờ những rau dại, thú hoang lại được người ta ưa chuộng đến như vậy. Không biết có phải người dân tộc có tầm nhìn chiến lược hay chỉ vì miếng cơm manh áo mà họ đổ xô đi buôn bán. Theo khảo sát của chúng tôi, tại dọc đường qua Nghĩa Lộ, Mù Cang Chải, người dân vẫn đem hàng ra đường quốc lộ để bán.

Khi “mùa em thơm nếp xôi”, những “tay” phượt ở phố thị ngược đường rừng ngắm ruộng bậc thang. Đó là khoảng thời gian vào dịp tháng 9, tháng 10 âm lịch, khi cô gái bản Lìm Thái, Lìm Mông (cách Tú Lệ 3km) lên nương hái những hạt thóc đã kết hạt để làm cốm, chuẩn bị lễ hội “Tăm Khảu Mau”. Và, họ lại ghồng gánh “hương rừng” ra đường để bán. Ngoài ra, những người dân tộc H”Mong ở các xã Chế Cu Nha, La Pán Tẩn, Dế Su Phình (cách thị trấn Mù Cang Chải 15km) thường tranh thủ sau vụ nương rẫy để lên rừng tìm từng bó rau dại, săn con dúi, bắt con sóc, bắn con chim rừng.

Ông Thạch Văn Quang, thôn Xiêng I, xã Tân Lập, huyện Lục Yên, Yên Bái chia sẻ: Người dân ở xã Tân Lập, huyện Lục Yên, Yên Bái thường đến sông Chảy để thả lưới, kích điện bắt cá. Cá tươi đem xuống “siêu thị bản” bán kiếm được thêm thu nhập gấp hàng chục lần so với việc trồng lúa, làm nương”.

Chính vì vậy, nông dân đã tập làm quen với việc buôn bán, nhưng họ vẫn giữ được căn tính chất phác, thật thà đáng quý. Họ tiếp thị và chào hàng hết sức tế nhị chứ không chèo kéo như ở dưới xuôi. Họ vẫy tay, vẫy nón mời chào khách hàng, kèm theo những nụ cười hết sức tự nhiên. Thậm chí sau một hồi thỏa sức lựa chọn mà khách vẫn không ưng ý thì có thể sang hàng bên cạnh mua mà không gặp bất cứ một lời phàn nàn nào.

Hiện nay có một thứ dịch vụ đang rất nở rộ ở địa phương đó là buôn bán thực phẩm sạch. Một số người dân địa phương đã nhận đơn đặt hàng của những ông chủ ở các thành phố lớn để thu mua, gom góp những sản vật rừng, những loại đồ ăn thức uống, thảo dược quý hiếm của địa phương để bán kiếm lời. Một số hộ dân làm ăn có lãi, họ mua ô tô để chở hàng xuống phố.

Trước đây, những sản vật của bà con dân tộc đi săn bắt, hái lượm để sử dụng theo tính chất “tự cung tự cấp”, thi thoảng họ mới đem xuống chợ để đổi cân thịt, con cá. Nhưng bây giờ, người dân thành phố lại cất công lên miền núi để tìm rau sạch.

Chị Nguyễn Thị Linh – chủ cửa hàng kinh doanh thực phẩm sạch ở phường Định Công, quận Hoàng Mai, Hà Nội thường xuyên lên Tây Bắc để tìm rau sạch. Cuối tuần chị lái ô tô lên Mù Cang Chải đặt hàng và thu mua những sản vật của địa phương về bán tại Hà Nội. “Hiện nay, khách hàng rất chuộng những thực phẩm tự nhiên, không có hóa chất. Việc kinh doanh thực phẩm sạch không có cách nào khác ngoài việc giữ chữ “Tín” tuyệt đối.”, chị Linh chia sẻ.

Free WordPress Themes, Free Android Games